Wstęp
Grigorij Fiedotowicz Kriwoszejew, urodzony 15 września 1929 roku we wsi Kintieriep w obwodzie nowosybirskim, był znaczącą postacią w historii radzieckiej i rosyjskiej armii. Jako generał pułkownik Sił Zbrojnych ZSRR oraz historyk wojskowości, Kriwoszejew poświęcił swoje życie służbie wojskowej oraz badaniu strat ludzkich poniesionych w różnych konfliktach zbrojnych. Jego wkład w historię wojskowości, a także prace badawcze dotyczące II wojny światowej, pozostają nieocenione. Zmarł 29 kwietnia 2019 roku, pozostawiając po sobie bogate dziedzictwo.
Wczesne życie i edukacja
Grigorij Kriwoszejew pochodził z rodziny o ukraińskich korzeniach. Jego ojciec był kołchoźnikiem oraz uczestnikiem II wojny światowej, co miało wpływ na młodego Grigorija, kształtując jego zainteresowania militarne i patriotyzm. Po ukończeniu podstawowej edukacji, Kriwoszejew rozpoczął pracę jako koniuch w kołchozie, a później jako majster w warsztacie. W latach 1947-1948 uczęszczał do szkoły fabryczno-zawodowej w Nowosybirsku, gdzie zdobył umiejętności jako tokarz i ślusarz.
W maju 1948 roku rozpoczął pracę jako tokarz w kopalni w Prokopjewsku. Jego życie zawodowe jednak szybko zmieniło kierunek, gdy 28 września 1949 roku został powołany do Armii Radzieckiej. Został kursantem szkoły wojskowej w Bijsku, gdzie jego pasja do wojska zaczęła się rozwijać. W 1950 roku zgłosił się ochotniczo do udziału w wojnie koreańskiej, choć ostatecznie nie został wysłany na front.
Kariera wojskowa
Po ukończeniu wojskowej szkoły piechoty w Tiumeni w 1953 roku, Kriwoszejew rozpoczął służbę na różnych stanowiskach dowódczych w 198 Dywizji Piechoty w Zachodniosyberyjskim Okręgu Wojskowym. Jego rozwój kariery był dynamiczny — doskonalił swoje umiejętności wojskowe i zdobywał kolejne stopnie oraz funkcje dowódcze. W 1964 roku ukończył Akademię Wojskową im. Frunzego, co otworzyło przed nim nowe możliwości awansu.
W maju 1967 roku został zastępcą dowódcy 354 gwardyjskiego pułku 48 Dywizji Pancernej, a rok później objął dowództwo nad tym pułkiem, uzyskując stopień pułkownika. Jego dalsza kariera obejmowała szereg kluczowych ról, takich jak szef sztabu i zastępca dowódcy 48 Gwardyjskiej Dywizji Pancernej oraz dowódca 161 Dywizji Karpackiego Okręgu Wojskowego.
W marcu 1979 roku Kriwoszejew został I zastępcą Turkiestańskiego Okręgu Wojskowego, a jego umiejętności dowódcze zostały docenione poprzez awans na generała pułkownika w kwietniu 1984 roku. W czerwcu tego samego roku objął funkcję szefa sztabu i I zastępcy głównodowodzącego Grupy Wojsk Radzieckich w Niemczech.
Działalność naukowa
Po zakończeniu aktywnej kariery wojskowej Kriwoszejew skupił się na pracy badawczej związanej z historią wojskowości. Jako szef Głównego Zarządu Organizacyjno-Mobilizacyjnego Sił Zbrojnych ZSRR od stycznia 1987 do września 1991 roku prowadził badania nad stratami ludzkimi poniesionymi przez radzieckie siły zbrojne podczas różnych konfliktów zbrojnych.
Jednym z najważniejszych osiągnięć Kriwoszejewa była publikacja monumentalnej pracy „Rossija i SSSR w wojnach XX wieku: Potieri woorużiennych sił”, wydanej w Moskwie w 2001 roku. Praca ta stanowiła podsumowanie jego badań nad stratami ludzkimi i była wynikiem wielu lat zbierania dokumentów oraz analizy danych dotyczących ofiar II wojny światowej i innych konfliktów zbrojnych.
Kriwoszejew był również redaktorem opublikowanej w 1993 roku pracy „Grif siekrietnosti sniat: Potieri woorużonnych sił SSSR w wojnach, bojewych diejstwijach i wojennych konfliktach”, która dostarczała cennych informacji na temat strat poniesionych przez ZSRR podczas różnych działań militarnych.
Odznaczenia i wyróżnienia
Grigorij Kriwoszejew był wielokrotnie odznaczany za swoje zasługi zarówno na polu bitwy, jak i w pracy naukowej. Wśród jego odznaczeń znajdują się:
- Order Rewolucji Październikowej (1985)
- Order Czerwonego Sztandaru (1980)
- Order Czerwonej Gwiazdy (1976)
- Order „Za służbę Ojczyźnie w Siłach Zbrojnych ZSRR” III klasy (1991)
- I wiele innych wyróżnień za zasługi dla armii oraz działalność naukową.
Te odznaczenia świadczą o jego zaangażowaniu oraz oddaniu sprawom narodowym przez wiele lat służby wojskowej i badań naukowych.
Zakończenie
Grigorij Fiedotowicz Kriwoszejew był nie tylko wybitnym dowódcą wojskowym, ale także cenionym historykiem wojskowości, którego prace miały znaczący wpływ na zrozumienie strat poniesionych przez radzieckie siły zbrojne podczas XX wieku. Jego życie to przykład poświęcenia dla kraju oraz zaangażowania w badania mające na celu upamiętnienie ofiar konfliktów zbrojnych. Dzięki swoim osiągnięciom pozostawił trwały ślad zarówno w historii
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).